Wycieczki po Polsce

Witamy na stronie biura podróży Polish-Tours, miejsca gdzie znajdziesz najciekawsze wycieczki w najbardziej atrakcyjne rejony Polski.

Dzięki naszej bogatej ofercie wycieczek krajowych będziesz mógł w ciekawy sposób poznać miejsca, o których do tej pory czytałeś jedynie w książkach.

JUDAIKA WARSZAWA

judaika warszawskaZ historią Warszawy nierozerwalnie związana jest historia polskich Żydów.

Pierwsze informacje o ludności żydowskiej w Warszawie sięgają XV wieku. Ziemie polskie słynęły wtedy z tolerancji, co przyciągało licznych przybyszów. Początkowo Żydzi osiedlali się na Starym Mieście, przy nieistniejącej dziś ulicy Żydowskiej. Z czasem Żydzi zaczęli osiedlać się pod Warszawą – pamięć o jednej z ich osad przetrwała w nazwie Alej Jerozolimskich. Żydzi osiedlali się też na Pradze, która do 1791 roku była osobnym miastem. Królewski bankier Szmul Zbytkower, którego imię nosi dzisiejsza dzielnica Szmulki, uzyskał zezwolenie na założenie Cmentarza Żydowskiego na Bródnie. Ślady kultury żydowskiej widoczne są do dzisiaj.

Kompleks trzech kamienic, z których jedna jest najstarszym murowanym domem mieszkalnym na Pradze. Przed 1839 rokiem mieściła się tutaj elementarna szkoła żydowska. Praga miała też swoją synagogę. Budynek został rozebrany po wojnie, przetrwała jednak znajdująca się obok rytualna łaźnia – mykwa.
Przełom XVIII i XIX wieku oznaczał także ustanowienie warszawskiej gminy żydowskiej oraz założenie cmentarza Żydowskiego przy ulicy Okopowej.

judaika w warszawiePo 1815 roku Żydzi skupili się w dzielnicy, której najważniejszym miejscem była ulica Nalewki. Jej zachowany fragment po wojnie zmienił nazwę na ulicę Bohaterów Getta.

W drugiej połowie XIX wieku w Warszawie kwitło żydowskie życie społeczne. W centrum miasta powstała reprezentacyjna bożnica żydowska – Wielka Synagoga na Tłomackiem. W Warszawie mieszkali liczni artyści, naukowcy i myśliciele żydowscy, między innymi Ludwik Zamenhof twórca języka esperanto. Tworzyli tu także wybitni literaci, między innymi Isaac Bashevis Singer. Inną istotną postacią związaną z Warszawą był dr Janusz Korczak, lekarz, wychowawca i pisarz, autor nowatorskiej metody podejścia do dzieci. Istnieje do dzisiaj Gmach Wychowawczy Warszawskiej Gminy Starozakonnych. Na elewacji zachował się pamiątkowy napis informujący, że budynek został wzniesiony w latach 1911-1914. Mieściły się w nim: szkoła, ochronka i przytułek dla dzieci żydowskich. W 1926 roku wzniesiono Żydowski Dom Akademicki i był na owe czasy wyjątkowo nowoczesną placówką mogącą pomieścić około 300 żydowskich studentów. Wybuch II wojny światowej oznaczał dla warszawskich Żydów koniec ich świata. W październiku 1940 roku Niemcy utworzyli getto, w którym zamknęli za murami 350 tysięcy osób uznanych za Żydów. Szlak turystyczny śladami getta jest opowieścią o holokauście. Jeden z zachowanych fragmentów murów getta znajduje się przy ulicy Waliców, o czym informuje umieszczona tu tablica, a inny z ocalałych fragmentów muru znajduje się na podwórzu między ulicami Sienną i Złotą. Inne miejsca gdzie przebiegały granice getta upamiętniono wmurowanymi w chodnik żeliwnymi płytami, a w 22 wybranych punktach wzniesiono specjalne tablice z mapami, zdjęciami oraz opisami. Wydarzenia te upamiętnia Trakt Pamięci Męczeństwa i Walki Żydów 1940-1943.

judaika warszawaTrakt wiedzie od pomnika Umschlagplatz do pomnika Bohaterów Getta. Tworzą go czarne, kamienne bloki z nazwiskami osób związanych z gettem. Umschlagplatz, to plac, z którego od 22 lipca 1942 roku odchodziły transporty Żydów do obozu zagłady w Treblince. Upamiętnia to pomnik, na którego ścianie wykuto 448 imion. Powstanie w getcie wybuchło 19 kwietnia 1943 roku. Bojownicy żydowscy nie byli odpowiednio wyposażeni, ani wyszkoleni, ale mimo tego stawiali długotrwały opór. Wynik starcia był jednak przesądzony. 8 maja 1943 roku Niemcy wykryli i otoczyli sztab Żydowskiej Organizacji Bojowej, którego członkowie popełnili samobójstwo w bunkrze przy Miłej.

Po wojnie, w 1946 roku, na ruinach domu usypano kurhan i ustawiono kamień z napisem w języku polskim, jidysz i hebrajskim. Symbolem tych wydarzeń jest Pomnik Bohaterów Getta. Został odsłonięty w piątą rocznicę wybuchu powstania na ruinach getta. Autorem płaskorzeźb był Natan Rappaport. Strona zachodnia pomnika, zatytułowana „Walka”, przedstawia mężczyzn, kobiety i dzieci, trzymających w rękach granaty, pistolety i butelki z benzyną. Dzisiejsza Warszawa znów tętni życiem żydowskim. Tak jak kiedyś obchodzone są żydowskie święta – Pesach, Jom Kippur, Rosz Haszana, czy Chanuka. Towarzyszą im często liczne wydarzenia kulturalne adresowane również do osób nie będących Żydami. Warszawa powoli odzyskuje świadomość swojej niezwykłej historii wielowiekowego sąsiedztwa, która w coraz większym stopniu oddziałuje też na współczesne oblicze tego niezwykłego miasta.